Minister Sterk laat besluit over verdere uitbreiding tandartsopleidingen nog open

Jarenlang adviseert het Capaciteitsorgaan om het aantal opleidingsplaatsen voor tandartsen uit te breiden. Lange tijd veranderde er echter weinig. Pas recent kwam er voor het eerst beweging in het dossier, toen een beperkte uitbreiding van opleidingsplaatsen werd doorgevoerd. Uit een recente Kamerbrief van minister Daniëlle Sterk (Langdurige Zorg, Jeugd en Sport) blijkt nu dat de discussie opnieuw een vervolg krijgt. Niet omdat een nieuw advies is verschenen, maar omdat het kabinet bekendmaakt hoe het omgaat met de eerder uitgebrachte adviezen van het Capaciteitsorgaan. Voor tandheelkunde blijft daarbij voorlopig onduidelijk of de geadviseerde uitbreiding daadwerkelijk wordt uitgevoerd.

Bekend patroon bij tandheelkundige opleidingscapaciteit
Voor de mondzorgsector roept de recente Kamerbrief een herkenbaar beeld op. Het Capaciteitsorgaan adviseert al jarenlang om het aantal opleidingsplaatsen voor tandartsen te verhogen. Gedurende meer dan tien jaar werden dergelijke adviezen grotendeels niet opgevolgd, ondanks herhaalde signalen over toekomstige tekorten en regionale verschillen in toegankelijkheid van mondzorg. Dat patroon werd eerder ook zichtbaar in publicaties van Tandtechnisch Magazine. Reeds in 2010 werd gewezen op een advies tot uitbreiding van de instroom. Ook in 2013, 2019, 2020, 2021 en latere jaren volgden opnieuw oproepen om de opleidingscapaciteit te verhogen. Pas recent kwam er daadwerkelijk beweging in het dossier. Onder voormalig minister Fleur Agema (VWS) en voormalig minister Eppo Bruins (OCW) werd voor het eerst na lange tijd een beperkte uitbreiding van opleidingsplaatsen gerealiseerd. Daarmee werd een periode doorbroken waarin adviezen van het Capaciteitsorgaan jarenlang zonder wezenlijke gevolgen bleven.

Verkorting opleiding bleek geen oplossing
De recente uitbreiding kwam niet zonder discussie tot stand. Eerder werd onderzocht of de zesjarige opleiding Tandheelkunde kon worden verkort naar vijf jaar. Door sneller af te studeren zouden extra tandartsen eerder beschikbaar komen. Uit overleg met onderwijsinstellingen en de beroepsvereniging KNMT ontstonden echter bezwaren tegen dit plan. Vervolgens concludeerde de Commissie Onderzoek Verkorting Opleiding Tandheelkunde (COVOT) dat een verkorting niet mogelijk was zonder risico's voor kwaliteit, patiëntveiligheid en de uiteindelijke bekwaamheid van toekomstige tandartsen. De zesjarige opleiding bleef daarom gehandhaafd. Uiteindelijk bleef ook de uitbreiding van opleidingsplaatsen beperkter dan aanvankelijk werd gehoopt.

Minister Sterk noemt financiële ruimte als aandachtspunt
In haar recente Kamerbrief schrijft minister Sterk dat voor tandheelkunde opnieuw een aanzienlijke uitbreiding van opleidingsplaatsen wordt geadviseerd. Daarbij merkt zij op dat hiervoor aanvullende financiële middelen noodzakelijk zijn. De minister schrijft:

"Voor de opleidingen geneeskunde en tandheelkunde heeft het Capaciteitsorgaan een aanzienlijke stijging geadviseerd. Hier is extra geld voor nodig. Op dit moment worden bovenstaande adviezen voor geneeskunde en tandheelkunde door minister Sterk en minister Letschert (Onderwijs, Cultuur en Wetenschap) bestudeerd en wordt gekeken of en in hoeverre het mogelijk is deze adviezen over te nemen."

Er is daarmee nog geen definitieve beslissing genomen over een eventuele verdere uitbreiding van de tandartsopleidingen.

Opnieuw afwachten
Voor de tandheelkundige sector ontstaat daardoor een situatie die in zekere zin bekend voorkomt. Jarenlang werden uitbreidingsadviezen van het Capaciteitsorgaan slechts beperkt of helemaal niet vertaald naar beleid. Hoewel recent voor het eerst een beperkte stap werd gezet, lijkt opnieuw sprake van een fase van verdere bestudering en financiële afwegingen. De komende periode zal moeten blijken of de recente uitbreiding een eerste stap was richting een structurele vergroting van de opleidingscapaciteit, of dat de geschiedenis zich opnieuw herhaalt.